GABA çayı: içerik, tat ve etki iddiaları
GABA çayı, gama-aminobütirik asit miktarını artırmak için düşük oksijenli bir işlemden geçirilir. Bu işlem oolonga da başka çay türlerine de uygulanabilir. Bu çayı alacaksanız tadı için alın, gevşeme vaadi için değil.
GABA çayının kuru yaprakları.
Fotoğraf: Pannet · CC BY 4.0Yaprakta neler olur?
Taze yapraktaki enzimler glutamik asidi GABA’ya çevirir. Oksijenin az olduğu bir ortam, örneğin azot altında bekletmek, bu dönüşümü kolaylaştırır. Üretici bu aşamaları havayla temas ettirdiği evrelerle sırayla tekrarlayabilir, sonra yaprağı hangi çay olacaksa onun işlemleriyle tamamlar. Bunun olgun pu-erh üretimindeki gibi mikrobiyal bir fermantasyon olması gerekmez.
Etiketteki GABA rakamını okumak
Önce 100 g kuru yapraktaki miktarla fincandaki miktarı birbirinden ayırın. Etikette 100 g’da 150 mg yazıyorsa, 5 g’lık bir porsiyonda demlemeden önce toplam 7,5 mg vardır. Bu, hesabın nasıl yapıldığını gösteren bir örnek, önerilen bir doz değil. Üstelik bu miktarın ancak bir kısmı suya geçer.
Rakam sizin için satın alma ölçütüyse, o partinin analiz sonucunu ölçü birimleriyle birlikte isteyin. Ekşimsi tat, çayın geldiği ülke ya da fiyat GABA miktarı hakkında bir şey söylemez. Yüksek bir rakam ne daha iyi tat demektir ne de etkinin daha güçlü olduğunun kanıtıdır.
Araştırmalar ne diyor?
GABA vücutta nörotransmiter olarak çalışır. Ama içtiğiniz çaydaki GABA’nın beyinde de aynı işi yaptığı bundan çıkmaz. GABA çayıyla ilgili çalışmalarda katılımcı sayısı az ve bazı stres göstergelerinde görülen değişim, kaygıyı ya da uykusuzluğu tedavi ettiği anlamına gelmez. Takviyelerle yapılan araştırmaların sonuçları da bir fincan çaya aktarılamaz.
GABA çayında kafein vardır. Adına bakıp kafeinin az olduğunu ya da uykuyu etkilemeyeceğini varsaymayın. Uykunuz kaçıyorsa çayı günün daha erken saatinde için veya kafeinsiz bir içecek seçin.
Tadı ve demlenişi
GABA oolong fırında pişmiş elmayı, kuru meyveyi, ekmeği ve hafif bir ekşiliği hatırlatabilir. Bu notaların ne kadar belirgin olacağı yaprağa ve işleme bağlıdır. Üstelik bu tatlar, çayın gerçekten GABA yöntemiyle yapıldığını kanıtlamaz. İşe kaynağı belli, küçük bir numuneyle başlayın.
Gaiwan için 120 ml suya 4 g yaprak koyun, suyu 90–95 °C’ye ısıtın. İlk demlemede suyu dökmeye başladığınız andan boşaltmaya başlayacağınız ana kadar 20–30 saniye geçsin. Çayı sonuna kadar boşaltın, sonraki demlemeleri tadına göre ayarlayın. Kupada 250 ml suya 2–3 g yeter. 2 dakika sonra tadına bakın ve istediğiniz koyulukta yaprakları çıkarın. Başka türden bir GABA çayı aldıysanız üreticinin tarifini izleyin. Paketi sıkıca kapatıp nemden, ışıktan, sıcaktan ve kokulardan uzak tutun.
Sorular ve cevaplar
GABA çayının etkisini hissetmek için aç karnına mı içmeli?
Hayır, tadını tanımak için buna gerek yok. Aç karnına içtiğiniz çay midenizi bulandırıyorsa, beklediğiniz bir etki uğruna ısrar etmeyin.
GABA çayı ilaç ya da takviyenin yerini tutar mı?
Hayır. Bir fincan çay, ilaca ya da takviyeye denk bir doz sayılmaz. Paketteki iddialara bakıp reçeteli tedavinizde değişiklik yapmayın.
İlgili çaylar
Ayrıca bakınız
Bu sayfa genel bilgi verir. Hastalık, hamilelik ya da ilaç kullanımı söz konusuysa kendi durumunuz için hekiminize danışın.
Çin çayı rehberleri