Çay ve uyku: akşamları ne içmeli?
Akşam çayı günün yorgunluğunu alabilir, ama kafeini uykuyu etkileyebilir. Çaydan sonra iyi uyuyamıyorsanız önce iki şeye bakın: ne zaman ve ne kadar içtiniz?
İki küçük fincanda Lapsang Souchong çayı.
Fotoğraf: Difference engine · CC BY-SA 4.0Kafeini erkene çekin
Kafeinli içecekleri yatmadan 8 saat önce bitirmeyi deneyin. 23.00’te yatıyorsanız son kafeinli fincan 15.00’e kadar. Bunu bir başlangıç olarak alın, herkese uyan garantili bir aralık yok. Kafeine çok duyarlıysanız ya da yüksek doz alıyorsanız daha erken bırakmanız gerekebilir. Hesaba kahveyi, enerji içeceklerini ve tekrar demlemeler dâhil bütün çayı katın.
İçindekilere bakarak seçin
Yatma saatine yakın ılık su ya da sade roybos gibi kafeinsiz bir demleme içebilirsiniz. Karışımlarda etikete bakın, çünkü mate, guarana ve çay yaprağı kafein getirir. Kafeini giderilmiş çayda da genellikle bir miktar kafein kalır. Paketin üstünde “akşam çayı” yazması da bir kanıt sayılmaz. Gebelikte, bir hastalığınız varsa ya da ilaç kullanıyorsanız bitki karışımlarının size uygun olup olmadığını da kontrol edin.
Yumuşak tada ve yaprak yıkamaya güvenmeyin
Shu, yıllanmış beyaz çay ya da GABA oolong içtiniz diye kesintisiz uyku garanti olmaz. Teanin de kafeinin panzehiri sayılmaz. Yaprağı yıkamak ya da ilk demi dökmek çayı kafeinsiz hâle getirmez. Soğuk demlemede de kafein suya geçer. Daha az yaprak kullanıp daha az içerseniz doz düşer, ama sıfıra inmez.
Bir iki hafta not tutun
Çayı hangi saatte ve ne kadar içtiğinizi, kaçta yattığınızı, gece uyanmalarını ve gündüz ne kadar dinç olduğunuzu yazın. Her sabah aşağı yukarı aynı saatte kalkmaya çalışın. Normalde çok kafein alıyorsanız azaltmayı yavaş yapın, yoksa bir de yoksunluk baş ağrısıyla uğraşırsınız. Kötü uyku sürüyor ve gündüzünüzü etkiliyorsa notlarınızı alıp doktorunuzla konuşun.
Sorular ve cevaplar
Çaydan sonra hemen uyuyabiliyorsam kafein beni etkilemiyor mu?
Etkilemediği kesin değil. Kafein yalnızca uykuya dalmayı değil, uykunun ne kadar sürdüğünü ve ne kadar bölündüğünü de etkileyebilir. Tek bir akşama bakmayın, birkaç geceyi ve ertesi günlerde nasıl hissettiğinizi karşılaştırın.
Roybos veya papatya uyku ilacı gibi etki eder mi?
Hayır, kafeinsiz olmaları uykusuzluğu tedavi ettikleri anlamına gelmez. İçerikleri size uygunsa akşamın hoş bir parçası olabilirler, ama süregelen uyku sorunlarında tıbbi desteğin yerini tutmazlar.
İlgili çaylar
Ayrıca bakınız
Genel bilgi amaçlıdır. Bir hastalığınız varsa, gebeyseniz ya da ilaç kullanıyorsanız kendi durumunuz için tıbbi görüş alın.
Çin çayı rehberleri