İlk tadım için özel bir takım gerekmez: alıştığınız demleme araçları, temiz su ve birkaç dakikalık dikkat yeter. Önce yapraklara bakın, sonra çayı rahat içebileceğiniz sıcaklıkta tadın ve aklınızda kalanları yazın. Satıcının saydığı aromaların hepsini bulamazsanız sorun yok.
Çayı ve takımı hazırlayın
Tek bir çay seçin ya da birbirine benzeyen iki çayı, örneğin iki Çin siyah çayını yan yana koyun. Filtreli kupa, demlik ya da gaiwan olabilir, yeter ki ikisi de aynı türden olsun. Su da aynı olsun. Yaprak miktarını, su hacmini, sıcaklığı ve süreyi yazın. İlk demlemede o çayın kendi önerisine uyun.
Benzer çayları aynı koşullarda denemek gerekir. Farklı stiller kendi tarifleriyle demlenebilir, ama o zaman sonuçta tarifin de payı olduğunu aklınızda tutun. Ortamda keskin kokular olmasın. Bol baharatlı bir yemekten sonra ağzınızdaki tat geçene kadar bekleyin.
Kuru yaprağa bakın, koklayın
Boyuta, şekle, renge, tomurcuk ve sap olup olmadığına bakın. Bunlar yaprak ve işleme hakkında ipucu verir. Yine de bütün yaprak her zaman kesilmişten, açık renkli yaprak da koyudan üstün sayılmaz.
Bir tutam alıp koklayın. İsterseniz önceden ısıtıp kuruladığınız bir kaba koyun, ılık kapta koku daha belirgin çıkabilir. İlk aşamada çiçeksi, meyvemsi, otsu ya da kavrulmuş gibi genel tanımlarla yetinin. Küf ya da nemden bozulmuş gibi bir koku alıyorsanız emin olmak için tatmayın.
Küçük bir yudum alın, bekleyin
Süre dolunca çayı yapraktan ayırın. İçilecek sıcaklığa inmesini bekleyip küçük bir yudum alın. Hafifçe höpürdeterek tadabilirsiniz, ama şart değil. Ağzınızı yakacak kadar sıcak çayı ise höpürdetmeyin.
Önce tatlılığı, acılığı, ekşiliği ve varsa umamiyi arayın. Sonra gövdeye geçin. Çay hafif mi, dolgun mu, yumuşak mı, ağzınızı kurutan bir burukluk bırakıyor mu? Yuttuktan sonra biraz durun ve damağınızda kalan tadın nasıl değiştiğini izleyin. Yudumdan sonra beliren tatlılığa hui gan denir; ondan önce illa acılık gelmesi gerekmez.
Çayın nasıl değiştiğini izleyin
Fincan biraz soğuyunca aynı çayı bir daha tadın. Art arda demliyorsanız ilk birkaç demlemeyi kıyaslayın. Koku, yoğunluk ve burukluk demlemeden demlemeye değişebilir. İkinci demleme her zaman en iyisi olmaz. Uzun bitiş de tek başına kalitenin kanıtı sayılmaz.
Çay fazla demlendiyse bir sonraki sefere tek bir şeyi değiştirin, örneğin süreyi kısaltın ya da yaprağı azaltın, ve bunu not edin. Bir çayı değerlendirmek için her fincanı bitirmeniz ya da çok sayıda demleme yapmanız gerekmez. Kendinizi kötü hissederseniz tadımı bırakın.
Demlenmiş yapraklara bakın
Birkaç yaprağı açık renkli bir tabağa serin. Tomurcuk, olgun yaprak, sap ya da kesik parça seçebiliyor musunuz? Sarılmış yapraklar açılınca kuruyken göremediğiniz şekiller ortaya çıkabilir.
Çayın türünü de hesaba katın. Shu pu-erh ile Longjing yaprakları birbirine hiç benzemez. Renk, esneklik ve boyut ne güvenliği ne ağacın yaşını ne de ürünün hakiki olduğunu kanıtlar. Islak yaprağın kokusunu demlenmiş çayınkiyle karşılaştırabilirsiniz, ama tek ölçütünüz bu olmasın.
İleride işinize yarayacak bir not tutun
Birkaç satır yeter: “Dian Hong, 2,5 g / 250 ml, 95 °C, 3 dakika. Kuru meyve kokusu, hafif acılık, ağzı biraz kurutuyor. Sonraki denemede 2 dakika.” Bu yalnızca bir not örneği, her çaya uyan bir tarif değil.
Başkalarının yorumlarını okumadan önce kendi izleniminizi yazın. “Kremamsı” kokuyu da anlatabilir, dokuyu da. Belki ikisini de hissetmezsiniz. Partiyi ve demleme yönteminizi gözden geçirin, ama başka bir izlenim edindiyseniz bunu damağınızın hatası saymayın.
Yapılır. Geniş filtreli bir kupayla demleme süresini kontrol edebilirsiniz, karşılaştırma için de uygundur. Art arda kısa demlemeler çayın değişimini görmenin başka bir yolu, tadı tam alabilmenin şartı değil.
Size yardımı dokunuyorsa verin. Bir sonraki alışveriş için çoğu zaman tadı, demleme tarifini ve o çayı yeniden içmek isteyip istemediğinizi yazmanız yeterlidir.