Çay neden acı olur, acılık nasıl yumuşatılır?
Çay rahatsız edecek kadar acıysa demleme süresini kısaltın ya da aynı miktar suya daha az yaprak koyun. Neyin işe yaradığını görmek için her seferinde yalnızca bir şeyi değiştirin. Acı çıktı diye bir çay kalitesiz, bayat ya da yanlış etiketlenmiş sayılmaz.
Gaiwanda demlenen Longjing çayı.
Fotoğraf: Difference engine · CC BY-SA 4.0Acılığı burukluktan ayırın
Acılık, şekersiz kakaodan bildiğimiz tattır. Burukluk ise ham Trabzon hurmasının ağızda bıraktığı kuruluk ve büzüşme. Çayda ikisi bir arada olabilir. Acılığa kafein ve bazı polifenoller katkıda bulunur, burukluğun arkasında da yine polifenoller vardır. Bu maddeler kısa demlemede de suya geçer. Önce yalnızca aromanın, ardından acılığın çıktığı ayrı aşamalar diye bir şey yok.
Daha kısa demleyin, sonuna kadar süzün
Çay fazla beklediyse sonraki demlemeyi kısa tutun. Kupadaki süzgeci ya da poşeti vaktinde çıkarın, gaiwanı veya demliği de son damlasına kadar boşaltın ki yapraklar arada suda beklemesin. Küçük ve kırık yapraklar genelde daha çabuk demlenir, onlarda tadına daha erken bakın.
Yaprağı azaltın ya da suyu biraz soğutun
Kısa demleme bile fazla koyu geliyorsa bir sonraki denemede yaprağı aşağı yukarı dörtte bir azaltın, su miktarına ve süreye dokunmayın. Bu yöntem sadece dancong için geçerli değil.
Çin yeşil çaylarının çoğunda 75–85 °C ile başlanabilir. Oolong ve pu-erh genelde daha sıcak suyla demlenir ama onların tadı da sıcaklıkla değişir. Fazla sert geliyorsa suyu 5–10 °C daha serin tutup bir deneyin. Bu bir deneme, her çay türünde uyulacak bir kural yok.
Fincandaki çay zaten acıysa
Biraz içme suyu ekleyip yeniden tadın. Seyreltince çözünmüş maddelerin yoğunluğu düşer ve acılık hafifleyebilir, tabii diğer tatlar da hafifler. Hâlâ sevmediyseniz dökmekte sakınca yok. Bir sonraki demlemeye ayrıca bakın, kendiliğinden daha yumuşak çıkacağı kesin değil.
Tadı yine de sevmediyseniz
Özellikle genç shengde biraz acılık çayın karakterine dâhil olabilir. Birkaç saniyede kaybolması gerekmez, ardından gelen tatlılık da kaliteyi garanti etmez. Shu da acı olabilir.
Başka bir su ya da başka bir çay deneyin. Acılığa bakarak hasat mevsimini, yaprağın yaşını ya da ürünün gerçek olup olmadığını anlayamazsınız. Sevmediğiniz bir tada kendinizi alıştırmak zorunda da değilsiniz.
Sorular ve cevaplar
Çay acıysa daha az yaprak kullanabilir miyim?
Evet. Kısa demlemeler bile fazla koyu oluyorsa yaprağı azaltmak mantıklı bir adım. Farkı görmek için süreyi ve sıcaklığı değiştirmeyin.
Çaya su eklemek acılığı azaltır mı?
Azaltır, ama diğer tatlar da onunla birlikte zayıflar. Bazen fincanı keyifle içmeye bu kadarı yeter.
İlk dem acıysa aslında durulama suyu muydu?
Öyle olması gerekmez. Durulama, içilecek demden önce isterseniz yaptığınız bir adımdır. İlk fincan acı çıktı diye onu dökmek zorunda değilsiniz.
İlgili çaylar
Ayrıca bakınız
Çin çayı rehberleri