Çay için su sıcaklığı: kaç dereceyle başlamalı?
Çay için su sıcaklığında tek bir doğru değer yok. Tadı yaprak miktarı, demleme süresi, suyun kendisi ve kullandığınız kap da belirler. Satıcının önerisi sizin demleme yönteminize uyuyorsa önce onu deneyin. Uymuyorsa aşağıdaki aralıklar iyi bir çıkış noktası olur.
Verilen değerler, suyun çayın üzerine dökülmeden önceki sıcaklığıdır. Soğuk kap suyu hemen soğutur, kabı önceden ısıtırsanız sonuçlar birbirine daha yakın çıkar. Genel kural şu: su ne kadar sıcaksa tat o kadar çabuk çıkar. Çay acı geliyorsa süreyi kısaltmak ya da yaprağı azaltmak da işe yarayabilir.
Cam elektrikli su ısıtıcısında kaynayan su.
Fotoğraf: Plorpy2 · CC BY-SA 4.0Yeşil çay: 75–85 °C; sarı çay: 80–85 °C
Longjing, Biluochun ve tomurcuğu bol sarı çaylarda bu aralıklarla başlayın. Tat zayıf kalırsa suyu biraz daha ısıtın ya da süreyi uzatın. Kaynar su kuru yaprağı yakmaz. Rahatsız eden acılığın sebebi çoğu zaman çayın fazla koyu demlenmesidir. Hatta bazı yeşil çaylar daha yüksek sıcaklıkta da gayet iyi olur.
Beyaz çay: 85–100 °C
Taze Baihao Yinzhen ya da Bai Mudan için 85–90 °C, yıllanmış beyaz çay için 95–100 °C iyi bir başlangıç. Tomurcuk çayları bile doğru yöntemle 100 °C suda lezzetli olur. Yalnızca çayın yaşına ya da yaprağın iriliğine bakıp karar vermeyin, fincandaki tat belirleyici olsun.
Oolong: 90–100 °C
Hafif oolonglarda önce 90–95 °C, daha çok kavrulmuş olanlarda 95–100 °C deneyin. Hafif oolongların çoğu kaynar suyla da güzel demlenir. Sarılmış yaprak suyu emip açılana kadar zaman ister. İlk demleme hafif geldi diye çayı kötü ya da suyu kesin soğuk saymayın.
Siyah çay: genellikle 90–95 °C
Dian Hong, Qimen ve öteki Çin siyah çaylarında, yani Çin sınıflandırmasındaki kırmızı çaylarda, bu aralıkla başlayın. Belirli bir çay için verilen öneriler 85–100 °C arasında değişebilir. Çoğu, hele kısa demlemelerde, kaynar suyla da güzel olur. Tat sert ya da fazla buruksa önce süreyi kısaltın, ardından biraz daha serin suyla karşılaştırın.
Pu-erh ve hei cha: türüne göre
Shu pu-erh, yıllanmış sheng, Liu Bao ve öteki hei cha türlerinde 95–100 °C ile başlayın. Genç sheng’in acılığını yumuşatmak isterseniz 90–95 °C deneyin. Kaynar su da kullanılabilir. İkinci demlemeden sonra sıcaklığı kendiliğinden yükseltmeyin, ıslanmış yaprak tadını daha çabuk verebilir.
Su nasıl soğutulur?
Sıcaklığı bir termometreyle ya da derece ayarlı su ısıtıcısıyla kontrol edebilirsiniz. İkisi de yoksa kaynamış suyu kendi hâlinde soğumaya bırakın veya ısıya dayanıklı bir sürahiye aktarın. Suyun ne kadar hızlı soğuyacağı birçok şeye bağlıdır: su miktarı, kabın malzemesi ve sıcaklığı, kapağın açık ya da kapalı olması, odanın sıcaklığı. Yani aynı süre her kapta aynı sonucu vermez. Bir termometre bulabilirseniz suyun kendi kabınızda ne hızla soğuduğunu ölçün. Sonraki demlemelerde ne kadar bekleyeceğinizi buna göre ayarlarsınız.
İpuçları
- Kötü kokmayan içme suyu kullanın. Yöntem aynı olsa da su değişince tat da değişebilir.
- Sıcaklıkları kıyaslarken çay, yaprak ağırlığı, su miktarı ve süre sabit kalsın.
- Yüksek rakımda su 100 °C’ye varmadan kaynar. Bulunduğunuz yerin kaynama sıcaklığıyla demleyin, gerekirse süreyi uzatın.
İlgili çaylar
Ayrıca bakınız
Çin çayı rehberleri